Je bent al de hele ochtend aan het werk en uit het niets begint je maag te knorren. Je maag is leeg, daar moet wat in… maar, heb je wel echt honger?

Allereerst, wat is honger?

Honger is het biologische signaal van het lichaam dat er behoefte is aan eten. Het zenuwcentrum dat hongersignalen omzet in de wens om te eten, bevindt zich in het midden van de hersenen en heet de hypothalamus – ook wel het eetcentrum genoemd. Voordat je bewust aan eten denkt, zijn er in je hersenen al heel wat beslissingen genomen. De prefrontale cortex – het stuk hersenen in je voorhoofd – beslist over het wat, waar en wanneer van eten. Deze automatische beslissingen kunnen leiden tot eten zonder honger. Je zelfbeheersing bevindt zich ook in de prefrontale cortex. Samen met wilskracht is dit de belangrijkste sleutel tot gewichtsbeheersing.

Hoe werkt honger?

Honger begint met het hongerhormoon ghreline. Je zou kunnen zeggen dat ghreline de maaltijd start. Hoe leger de maag, hoe meer ghreline aangemaakt wordt, hoe meer ghreline aanwezig is in het bloed en hoe groter de honger is. Veel mensen met overgewicht zijn gevoeliger voor ghreline, waardoor ze meer trek krijgen en uiteindelijk meer eten omdat ze toegeven aan deze trek. Daarnaast hebben mensen met overgewicht vaker een bijzondere antistof tegen ghreline in hun bloed, waardoor de afbraak van ghreline verhindert wordt. Hierdoor heb je langer honger en eet je meer. Ook een slaaptekort en lichtblootstelling hebben invloed op de aanmaak van ghreline. Minder slaap leidt tot meer aanmaak van ghreline en meer licht in de ochtend zorgt voor een lager ghrelinegehalte. Hierdoor hebben mensen met een onregelmatig (werk)ritme vaker honger en eten ze vaak meer.

Het gevoel dat ons doet besluiten te stoppen met eten is de verzadiging. Het verzadigingshormoon leptine bepaald of en wanneer we gaan eten. Er zijn twee vormen van verzadiging, namelijk door het eindigen van de maaltijd en het uitstellen van een nieuwe maaltijd. Leptine wordt gemaakt door vetcellen. Hoe meer vetcellen er in het lichaam aanwezig zijn en hoe voller ze zijn, hoe meer leptine er wordt gemaakt. Als leptine goed werkt, gaan we minder eten. Maar er zijn ook mensen die nauwelijks verzadigd raken en blijven eten, dan is er iets mis in de communicatie tussen de honger- en verzadigingshormonen en je hersenen.

Wanneer heb je echt honger?

Er bestaan twee soorten honger, namelijk honger en trek. Als je honger hebt, eet je alles wat eetbaar is. Heb je trek? Dan ga je op zoek naar wat lekkers. Lekkere trek komt niet vanuit je hersenen, maar vanuit je omgeving. Iemand die gevoelig is voor eetprikkels heeft daarom een probleem, je brein zegt nee en toch wil je het eten.

Hoe onderscheid je honger van trek? Honger ontstaat, in tegenstelling tot trek, geleidelijk. Het hongergevoel zit in je bovenbuik, net onder het borstbeen en verdwijnt door te eten. Alles wat eetbaar is, werkt bevredigend en verzadigend. Daarnaast wordt de honger minder na de eerste hap. Heb je na het eten nog steeds trek, spijt of ben je op zoek naar iets lekkers? Drink een glas water of ga op zoek naar afleiding, je hebt dan gewoon (lekkere) trek.

#gewoondoen

Bronnen: Dr. Frank – Het hongerige brein